ارزیابی نقشه مغزی

همزمان با راه‌اندازی واحد نوروفیدبک و نقشه‌برداری مغزی، طبیعتاً نیاز به تفسیر و ارزیابی نقشه مغزی نیز امری بدیهی می‌باشد. در کلینیک نوروتراپی ارزیابی و تفسیر نقشه‌های مغزی زیر نظر متخصص علوم اعصاب انجام می‌شود.

مغز انسان دارای میلیاردها سلول عصبی است. این سلول‌ها برای ارتباط با یکدیگر، پیام‌های عصبی رد و بدل می‌کنند. این پیام‌ها اهمیت الکتریکی – شیمیایی دارند، ما در اینجا با ماهیت الکتریکی پیام عصبی کار داریم که به آن سیگنال الکتریکی می‌گوییم. می‌توان گفت زبان مغز همین سیگنال‌های الکتریکی است و ما برای فهم زبان مغز و اینکه مغز چگونه عمل می‌کند نیاز به ترجمه این زبان داریم. یکی از روش‌های ترجمه این زبان این است که ما این فعالیت الکتریکی رابه فرکانس‌های مختلف تجزیه کنیم و سپس آنها را بر اساس فرکانس و کارکردشان دسته‌بندی کنیم. در این حالت به این سیگنال‌های دسته‌بندی شده براساس فرکانس، امواج مغزی گفته می‌شود.

در برنامه آموزشی – درمانی نوروفیدبک، QEEG وسیله‌ای است که برای تشخیص و بررسی آسیب‌های ساختاری مغز کاربرد دارد. در نقشه مغزی رنگ سبز نشان‌دهنده حالت طبیعی است. اگر شدت موج از حالت طبیعی بیشتر باشد (که نشانه مشکل است) در نقشه بصورت زرد یا نارنجی و قرمز است. اگر شدت موج تولید شده از حالت طبیعی کمتر باشد (حاکی از وجود مشکل است) در نقشه به رنگ آبی یا بنفش نشان داده می‌شود.

به طور مثال در نقشه مغزی شماره ۲، امواج دلتا در قسمت‌های مغز به رنگ آبی است و آبی بودن آن در نقشه مغزی نشاندهنده فعالیت کمتر از حالت نرمال است و می‌تواند نشان‌دهنده این موضوع باشد که خواب عمیق فرد مناسب نیست.

فعالیت امواج تتا در قسمت گیجگاهی بیشتر از حالت طبیعی است که می‌تواند نشان‌دهنده نداشتن آرامش باشد. فعالیت موج آلفا در قسمت پشت سر پایین است که ممکن است نشان‌دهنده اضطراب باشد.

فعالیت موج بتای بالا در اکثر نواحی سر قرمز و بالاتر از حد طبیعی است. فعالیت بالای این موج در نداشتن آرامش و هشیاری، یا بیداری هیجانی است ولی در کودکان نابالغ نشاندهنده دوره تکامل مغز است و نمی‌توان بر آن علت بی‌قراری گذاشت. (شکل ۲)

در نقشه مغزی شماره ۱ فعالیت تتا در جلوی سر در قسمت توان نسبی (نسبت بین امواج مختلف را اندازه می‌گیرد، که در این نقشه نشان‌دهنده پایین بودن نسبت تتا به بقیه امواج در جلوی سر می‌باشد) پایین‌تر از حد طبیعی است که شاید نشان‌دهنده ناتوانی فرد در برنامه‌ریزی مجدد ذهنی و خیال‌پردازی باشد (امواج تتا هیچ‌وقت در برنامه درمانی نوروفیدبک تقویت نمی‌شود). فعالیت موج آلفا در این فرد پایین است که می‌تواند نشان‌دهنده نداشتن آرامش و وجود اضطراب باشد. فعالیت موج بتا۱ و بتا۲ نیز بالاست که می‌تواند حاکی از اضطراب و نداشتن تمرکز باشد.

در نقشه مغزی شماره ۳ فعالیت موج دلتا طبیعی است. فعالیت موج تتا در قست پشت سر کمی از حالت طبیعی بالاتر است. آلفا نیز فعالیت طبیعی دارد. موج بتا در قسمت جلوی سر بالاست که می‌تواند نشان‌دهنده اضطراب و یا خلق پایین باشد.

Amplitude Asymmetry: اختلاف ولتاژ بین نواحی مختلف را بررسی می‌کند.

Coherence: کوهرنس مشخص می‌کند که مغز چه مقدار انرژی را بین قسمت‌های مختلف به اشتراک می‌گذارد. کوهرنس زیاد نشانه آن است که بعضی قسمت‌های مغز آنچنان باهم درگیر شده‌اند که برای قطع این ارتباط و ارتباط با سایر قسمت‌های مغزی توانایی ندارند و کوهرنس کم نشانه آن است که اتصال بین مناطق مختلف وجود ندارد یا کم است.

Phase: سرعت حرکت سیگنال‌های الکتریکی را تعیین می‌کند.